४ अक्टोबर २००९
सडक दुर्घटनामा मृत्यु भएपछि क्षतिपूर्तिका लागि सधैँझैँ सडक अवरुद्ध गर्ने परिपाटी यसपालि दोहोरिएको देखिएन्। यसको एउटै कारण थियो, सडक दुर्घटनाका पीडित पक्षले तेस्रोपक्ष बिमामार्फत पर्याप्त क्षतिपूर्ति पाउने सरकारी व्यावस्थाको प्रभावकारी कार्यान्वयन हुनु।
वीरगन्ज–पथलैया सडकखण्डअन्तर्गत बजनीमा एउटा मालवाहक ट्रकको ठक्करबाट पर्सा बगबाना–४ का १८ वर्षीय हीरालाल जिम्बाको घटनास्थलमै मृत्यु भएपछि इलाका प्रहरी कार्यालय सीमराको सक्रियतामा तत्काल सरकारले लागू गरेको तेश्रोपक्ष बिमामार्फत क्षतिपूर्ति दिन लगाउने सहमति भएपछि सडक अवरुद्ध हुन पाएन।
वीरगन्जबाट काठमाडौँ जाँदै गरेको ना.३ ख ६७६२ नं. को ट्रकको ठक्करबाट बिहीबार साँझ जिम्बाको मृत्यु भएपछि इलाका प्रहरी कार्यालय सिमराले ट्रक र ट्रक चालक दुवैलाई आफ्नो नियन्त्रणमा लिई सरकारले लागू गरेको मोटर बिमासम्बन्धी निर्देशिका अनुसार तोकिएको समयभित्र क्षतिपूर्तिबापत रु. पाँच लाख उपलव्ध गराइदिने सहमति जनाएपछि सडक अवरुद्ध हुन पाएन्।
यसभन्दा अघिसम्म सडक दुर्घटनाका कारण क्षतिपूर्तिको माग गर्दै प्रायः दिनहँुजसो सडक जाम, बन्द र हडताल हुनेगर्थे। जसका कारण मुलुकको आर्थिक विकासमा नकारात्मक असर पर्न जाने र निर्वाध आवतजावत गर्ने आमनागरिकको मौलिक अधिकारसमेत कुण्ठित हुनपुगेको थियो।
अस्वभाविक रूपले सडक अवरुद्ध हुन थालेपछि सरकारले चालु आर्थिक वर्षको बजेट वक्तव्यमार्फत तेस्रोपक्ष बिमाद्वारा पर्याप्त क्षतिपूर्तिको व्यावस्था गरी राजमार्गमा हुने अवरोध हटाउने घोषणा गरेको थियो। सोही घोषणाअनुरूप सरकारले भदौ १६ गतेदेखि सबै प्रकारका सवारीसाधनले अनिवार्यरूपमा तेस्रोपक्ष बिमा गराउनुपर्ने निर्देशिका जारी गरी लागु गरेको छ।
निर्देशिकाले सडक दुर्घटनामा ज्यान गुमाउनेको परिवारले बिमाबाट रु. पाँच लाख क्षतिपूर्ति पाउने व्यावस्था गरिएको छ। सडक दुर्घटनामा मृत्यु हुने व्यक्तिको परिवारलाई सम्बन्धित सवारीसाधन धनीले दुर्घटनास्थलमै तत्काल रु. २५ हजार किरिया खर्चबापत उपलब्ध गराउने छ भने दुर्घटना भएको २१ दिनभित्र सम्बन्धित जिल्ला प्रशासन कार्यालय मार्फत रु. पाँच लाख क्षतिपूर्तिबापत दिनुपर्ने व्यवस्था गरेको छ।
दुर्घटनामा घाइते भएकाले रु. दुई लाख उपचार खर्च र अङ्गभङ्ग भएकालाई रु. पाँच लाखसम्म दिने व्यवस्थासमेत निर्देशिकाले गरेको छ। उपचार खर्चका लागि अधिकतम् तीन महिनाको समय सीमा तोकिएको छ। विभिन्न प्रकारका दुर्घटनामा पाउने क्षतिपूर्तिमा दुई देखि दस गुणासम्म बृद्धि गरिएको छ।
यसअघि दुर्घटनामा मृत्यु भएको व्यक्तिका परिवारले रु. ५० हजार क्षतिपूर्ति तथा रु. २५ हजार किरिया खर्चबापत पाउने गर्थे। त्यो क्षतिपूर्ति पाउनका लागि पनि सडक अवरुद्ध, बन्द र हडताल गर्नुपर्ने बाध्यात्मक अवस्था थियो।
दुर्घटनामा परेर गाडी मजदुरको मृत्यु भएमा उसको परिवारले पनि रु. पाँच लाख क्षतिपूर्ति पाउने व्यवस्था निर्देशिकाले गरेको छ। उपचार खर्चमा भने रु. एक लाखमात्र पाउने व्यवस्था छ। दुर्घटनाग्रस्त गाडीमा सवार यात्रीको मृत्यु भएमा रु. एक लाख र किरिया खर्च पाउने छन्। अङ्गभङ्ग र उपचारमा रु. एक लाख र कुरुवा खर्च रु. १५ हजारको व्यवस्थासमेत उक्त निर्देशिकामा गरिएको छ। रासस
